Biomimicry - sidderaal als levende batterij

De sidderaal als inspiratiebron voor batterijonderzoek (biomimicry). De sidderaal (Electrophorus electricus) is een zoetwatervis en leeft in het Amazonegebied. De sidderaal is eigenlijk een zeer krachtige batterij met vinnen. Via de biomimicry van de sidderaal kwamen oor de onderzoekers op mogelijke zoekrichtingen als het toepassen van bioindicatoren.

biomimicry sidderaal

600 Volt

Wat uiterlijk betreft lijkt de sidderaal op een aal, maar behoort tot de karperachtigen en meervallen. Met hun gespierde lijf kunnen ze krachtige elektrische schokken afgeven, tot 600 Volt. Ze gebruiken deze stroomstoten om een prooi te verlammen of een belager af te schrikken. 600 Volt is genoeg om een paard te doden. Prooidieren worden verdoofd met het 'orgaan van Hunter' dat aan de buikzijde ligt.

Elektrisch veld

Met het in de staart gelegen 'orgaan van Sach' worden zwakke elektrische impulsen geproduceerd, die ze kunnen gebruiken om hun omgeving te verkennen. De sidderaal leeft in troebele kreken en poelen. Hij neemt zijn omgeving waar via een elektrisch veld. De spieractiviteit van andere dieren veroorzaakt kleine veranderingen in dat veld. Door zich rustig te bewegen, voorkomt de sidderaal bovendien dat hij zelf zijn elektrische veld verstoort.

Pseudo-elektrische organen

Lange tijd waren er alleen vissen bekend die sterke stroomstoten gaven. De elektrische organen (met de elektrocyten) van deze vissen zijn bij ontleding gemakkelijk herkenbaar. Soortgelijke, kleinere organen werden aangetroffen bij een groot aantal andere vissoorten. Omdat deze organen geen merkbare elektriciteit leken te produceren, noemde men ze aanvankelijk pseudo-elektrische organen.

Stroomstootjes

Later bleek dat deze pseudo-elektrische organen toch zwakke ontladingen opwekken, zwakke stroomstootjes van een paar volt – niet genoeg om een ander dier te verlammen of te verjagen. Onderzoek wees uit dat de zwak-elektrische vissen hun elektrische orgaan gebruiken om hun directe omgeving af te tasten. Inmiddels is er veel bekend over de wijze waarop het elektrische zintuig wordt gebruikt als hulpmiddel bij oriëntatie, voedselverwerving en communicatie.